Voqealar qisqacha
Voqealar asosan AQSh Milliy xavfsizlik agentligida — qisqacha NSA da bo‘lib o‘tadi. Agentlik ichida oddiy odamlar bilmaydigan ulkan mashina bor: u dunyo bo‘ylab shifrlangan xabarlarni bir necha daqiqada ochib bera oladi. Bu mashina tufayli razvedka jinoyatchilar va terrorchilarning yozishmalarini o‘qiy oladi, ammo shu bilan birga oddiy fuqarolarning xatlari ham nazorat ostida qolishi mumkin.
Bosh qahramon — Syuzan Fletcher, agentlikning eng iqtidorli kriptograflaridan biri, ya’ni shifrlar mutaxassisi. Bir dam olish kuni uni shoshilinch ravishda ishga chaqirishadi. Agentlik rahbariyatidan biri, Shifrlar bo‘limini boshqaradigan tajribali va hurmatli Trevor Stratmor unga dahshatli xabarni aytadi: mashina bir shifrni soatlab ochib berolmayapti.
Ma’lum bo‘lishicha, agentlikning sobiq xodimi, yapon dasturchisi Ensey Tankado «Raqamli qal’a» deb atalgan yangi shifrlash algoritmini yaratgan. Tankado o‘z vaqtida agentlikdagi kuzatuv tizimiga qarshi chiqqani uchun ishdan ketgan edi. Endi u algoritmni internetga joylab, uni ochadigan kalitni ham hammaga tarqatishini aytib qo‘rqitmoqda. Agar bu sodir bo‘lsa, dunyodagi har qanday odam o‘z xabarlarini agentlik ham o‘qiy olmaydigan qilib shifrlay oladi. Tankado bir shart qo‘yadi: agentlik o‘z mashinasi borligini ommaga tan olsin.
Ammo voqea boshlanishidanoq Tankado Ispaniyaning Sevilya shahrida to‘satdan vafot etadi. Tashqaridan bu yurak xuruji kabi ko‘rinadi. Uning qo‘lidagi uzuk esa g‘oyib bo‘lgan, uzukda esa ehtimol o‘sha kalit yozilgan.
Uzukni topish uchun Sevilyaga Syuzanning sevgilisi, til va lingvistika bo‘yicha professor Devid Bekker yuboriladi. U josus emas, qurol ushlashni ham bilmaydi — u bir necha tilni yaxshi biladigan oddiy olim. Bekker ishni oson deb o‘ylaydi: borasan, uzukni olasan, qaytasan. Lekin Sevilyada u o‘zi bilmagan holda xavfli o‘yinga tushib qoladi. Uning ortidan sovuqqon yollanma qotil tushadi va Bekker eski shahar ko‘chalarida, mehmonxonalar, kasalxona va hatto sobor ichida jonini saqlab yugurishga majbur bo‘ladi.
Shu vaqtning o‘zida agentlik binosida ham vaziyat tobora qiziydi. Mashina soatlab bir xil shifr ustida ishlayotgani tizimdagi texniklarni xavotirga soladi. Syuzanning hamkasbi Greg Xeyl shubhali xatti-harakatlar qiladi. Kim kimga ishonishi mumkinligi noaniq bo‘lib boradi. Har bir yangi topilma oldingi ishonchni ag‘darib yuboradi, va Syuzan nafaqat shifrni, balki odamlarning niyatlarini ham ochishi kerak bo‘ladi.
Roman ikki chiziqda — Sevilyadagi quvg‘in va agentlik ichidagi jumboqda — parallel davom etadi, va ikkalasi ham bir necha soat ichida hal bo‘lishi kerak. Vaqt tugab borayotgani, tizimga xavf tahdid solayotgani hikoyaga keskinlik beradi. Kalit aslida nima, Tankadoning sherigi kim va kim kimni aldayotgani — bularning barchasi oxirgi boblarda ochiladi.
Yakunini kitobning o‘zidan o‘qing.