Agar bu kitobdan faqat bitta maslahatni olsangiz, shu bo‘lsin: xatolar daftarini yuriting. Ko‘p o‘quvchilar test yechadi, javoblarni tekshiradi, «20 tadan 14 ta» deb qo‘yadi va keyingi testga o‘tadi. Ular xatolarini ko‘radi-yu, ulardan o‘rganmaydi. Natijada bir xil xatoni oylab takrorlaydi.

Xatolar daftari oddiy narsa. Alohida daftar oling. Har bir xato qilgan savolingiz uchun to‘rt narsani yozing. Birinchisi — savolning o‘zi yoki uning qisqacha mazmuni. Ikkinchisi — siz bergan javob. Uchinchisi — to‘g‘ri javob va to‘liq yechim. To‘rtinchisi — eng muhimi — nega xato qildingiz.

«Nega xato qildim» savoliga javob bir necha turga bo‘linadi va ularni ajrata bilish juda foydali. Bilim xatosi — mavzuni bilmagansiz, qoida yoki formulani eslamagansiz. Tushunish xatosi — qoidani bilasiz, lekin bu holatda qanday ishlatishni tushunmagansiz. E’tiborsizlik xatosi — bilasiz, tushunasiz, lekin shoshilib hisobda adashgansiz yoki savolni noto‘g‘ri o‘qigansiz. Vaqt xatosi — ulgurmagansiz yoki shoshilganingiz uchun taxmin qilgansiz.

Har bir turning davosi boshqacha. Bilim xatosiga — mavzuni qayta o‘qish va mashq. Tushunish xatosiga — shunga o‘xshash 5–10 ta masalani yechish, kerak bo‘lsa ustoz yoki repetitordan so‘rash. E’tiborsizlik xatosiga — savolni o‘qish odatini o‘zgartirish, kalit so‘zlarga chizish, javobni tekshirish. Vaqt xatosiga — tezlik mashqlari va «ikki aylanma» usuli.

Qashqadaryolik Ozodbekning tajribasi ibratli. U fizikadan doim o‘rtacha natija olardi va «menga fizika kelmaydi» deb o‘ylardi. Bir oy xatolar daftarini yuritgach, hayron qoldi: xatolarining yarmidan ko‘pi bilmaslikdan emas, birliklarni o‘tkazishda adashishdan ekan. Grammni kilogrammga, santimetrni metrga aylantirishni unutar ekan. U har bir masala oxirida birliklarni tekshirishni odat qildi va bir oyda natijasi sezilarli ko‘tarildi. Fizikani yangidan o‘rganmadi — faqat o‘z xatosini tanidi.

Xatolar daftari faqat yozish uchun emas, takrorlash uchun. Har hafta bir marta daftarni ochib, eski xatolaringizni qayta yechib ko‘ring — javobga qaramasdan. Agar endi to‘g‘ri yechsangiz, yonida belgi qo‘ying. Ikki marta ketma-ket to‘g‘ri yechgan savolni «yopilgan» deb hisoblang. Imtihondan oldingi oxirgi haftalarda esa bu daftar sizning eng asosiy takrorlash kitobingizga aylanadi — chunki unda aynan siz uchun eng qiyin bo‘lgan narsalar to‘plangan.

Telefonda ham xatolar daftarini yuritsa bo‘ladi: savolni rasmga olib, alohida albomga qo‘yish va izoh yozish. Lekin qo‘lda yozishning foydasi bor — yozish jarayonida siz xatoni yana bir bor o‘ylab chiqasiz. Qaysi usul sizga qulay bo‘lsa, shuni tanlang; muhimi — muntazamlik.

Bugun qiling:

1. Xatolar daftari uchun alohida daftar oling yoki telefonda alohida albom yarating.

2. Oxirgi yechgan testingizdagi barcha xatolarni to‘rt qism bilan yozib chiqing.

3. Har bir xatoning turini belgilang: bilim, tushunish, e’tiborsizlik yoki vaqt.