Tomning fikrlari o‘zining yashirin tashvishlaridan boshqa yoqqa burilganining sabablaridan biri — u uchun yangi va jiddiyroq bir ish paydo bo‘lganligi edi. Bekki Tetcher maktabga kelmay qo‘ygan edi. Tom bir necha kun o‘z g‘ururi bilan kurashdi va unutishga urindi, ammo muvaffaqiyatsiz. U kechalari qizning otasi uyi atrofida aylanib yurar, o‘zini juda baxtsiz his qilardi. Qiz kasal edi. Agar u o‘lib qolsa-chi! Bu fikr Tomni aqldan ozdirardi.

Urushga ham, qaroqchilikka ham qiziqishi qolmadi. Hayot quvonchi yo‘qoldi, faqat g‘amginlik qoldi. U o‘z belkurakini va to‘pini chetga tashladi, ularda endi hech qanday quvonch qolmagan edi.

Polli xola tashvishlana boshladi. U har xil dorilarni sinab ko‘rdi. U sog‘liq jurnallari va yangi davolash usullarining ashaddiy muxlisi edi. Bu jurnallarda yozilgan har bir yangi «davo»ni darhol amalda sinardi va tabiiyki, sinov uchun eng qulay ob’ekt Tom edi.

Har kuni ertalab u Tomni ochiq havoda turgizib, ustiga sovuq suv quyardi; keyin sochiq bilan shunchalik qattiq ishqalardiki, terisi qizarib ketardi. So‘ng nam choyshabga o‘rab, adyollar ostiga yotqizib, «ruhi tozalanguncha» terlatardi — Tomning aytishicha, uning ruhi teshiklardan chiqib ketayotgandek bo‘lardi.

Shunga qaramay, bola tobora g‘amgin, rangi oqarib, ruhi tushib borardi. Xola endi issiq vannalar, o‘tirib yuvinish, dush va sho‘ng‘ishlarni qo‘shdi. Bola baribir qabr kabi g‘amgin edi. U kuniga uch marta suli bo‘tqasi va pufakcha qo‘yishni ham qo‘shdi.

Endi Tom hamma narsaga befarq bo‘lib qoldi. Bu holat kampirni dahshatga soldi. Bu befarqlikni buzish kerak edi! U endi «Og‘riq qoldiruvchi» degan yangi dorini eshitdi va uni ko‘p miqdorda sotib oldi. U bir qoshiqni tatib ko‘rib, mamnun bo‘ldi: bu suyuq olov edi.

U suv muolajalarini to‘xtatib, butun ishonchini «Og‘riq qoldiruvchi»ga qaratdi. Tomga bir qoshiq berdi va natijani katta tashvish bilan kutdi. Natija darhol bo‘ldi: Tomning befarqligi yo‘qoldi. Agar uning tagiga olov qo‘ygan bo‘lsa ham, bunchalik jonlanmagan bo‘lardi.

Tom endi uyg‘onish vaqti kelganini his qildi. Bunday hayot uning holatiga romantik tuyulsa ham, juda ko‘p tashvish va juda kam qiziqish bor edi. U qutulish yo‘lini o‘ylay boshladi va dorini juda yoqtirib qolgandek ko‘rsatdi. U shunchalik tez-tez so‘raydigan bo‘ldiki, xolasi zerikib, o‘zi ichib olishni buyurdi va endi bezovta qilmaslikni so‘radi. Agar bu Sid bo‘lganida, xolasi hech qanday shubhasiz shunday qilardi. Ammo bu Tom bo‘lgani uchun u shishani yashirincha kuzatib turdi. Dori haqiqatan ham kamayib borardi, lekin xola Tomning uni polning yorig‘iga quyayotganini bilmasdi.

Bir kuni Tom xolasining sariq mushugi Piterga dori berayotgan edi. Mushuk xirillab, qoshiqqa qarab, yana bir oz so‘rayotgandek ko‘rinardi.

— Agar xohlamasang, so‘rama, Piter.

Ammo Piter bildirdiki, xohlaydi.

— Rostdanmi?

Piter rostdan ham xohlardi.

— Mayli, so‘rading, beraman. Agar yoqmasa, o‘zingni ayblaysan.

Tom uning og‘zini ochib, dorini quydi. Piter havoga ikki yard sakradi, keyin urush faryodini ko‘tarib, xona bo‘ylab aylana boshladi: mebellarga urildi, gul tuvaklarini ag‘dardi, butun uyni vayron qildi. Keyin orqa oyoqlarida turib, osmonga qarab, beparvo quvonch bilan raqs tushdi va boshini yelkasiga tashlab, ovozini shodlik bilan baland qo‘yib qichqirdi. So‘ng yana uy bo‘ylab yugurib, yo‘lida nima bo‘lsa, betartiblik va vayronagarchilik qoldirdi.

Polli xola eshikda paydo bo‘ldi va Piterning ochiq derazadan uchib chiqib ketganini ko‘rdi. Tom kulgidan yerga yiqilib yotardi.

— Tom, bu mushukka nima bo‘ldi?

— Bilmayman, xola, — dedi Tom nafasini rostlab.

— Hech qachon bunaqasini ko‘rmaganman. Nima qilib shunday qildi?

— Haqiqatan bilmayman. Mushuklar o‘zlarini yaxshi his qilganda, doim shunday qilishadi.

Xola polda yotgan qoshiqni ko‘rdi. U Tomni qulog‘idan ushlab ko‘tardi va boshiga angishvona bilan urdi.

— Endi, janob, nega bu bechora soqov jonivorga shunday qilding?

— Unga rahmim keldi, xola. Uning xolasi yo‘q.

— Xolasi yo‘q! Bu nimaga aloqasi bor?

— Juda katta aloqasi bor. Agar uning xolasi bo‘lganida, u uni o‘zi kuydirib yuborardi! Uning ichini xuddi menikidek kuydirardi!

Polli xolaning qalbida pushaymonlik uyg‘ondi. Mushukka nima yomonlik bo‘lsa, bolaga ham bo‘lishi mumkin edi-ku! U yumshadi, ko‘zlari yoshga to‘ldi va Tomning boshini silab:

— Men senga yaxshilik qilmoqchi edim, Tom. Va u senga foyda ham qildi.

Tom ertasi kuni maktabga erta keldi. U maktab darvozasi oldida aylanib yurar, Bekkini kutardi. Va mana, qiz keldi! Tom quvonchidan qichqirdi, sakradi, devordan oshdi, boshqa bolalarning shlyapalarini olib qochdi, qo‘llarida yurdi. Ammo Bekki o‘girilib, burnini ko‘tardi va dedi:

— Hm! Ba’zi odamlar o‘zlarini juda aqlli deb o‘ylashadi. Doim maqtanadi!

Tom yonib turgan yuzi bilan sekin ketdi. U ezilgan va xo‘rlangan edi.