AsosiyFanlarKitoblarReyting
Qo‘llab-quvvatlash

O‘quvchilar va abituriyentlar uchun bepul testlar va kitoblar. Testlar doim bepul.

Loyihani qo‘llab-quvvatlash

Platforma

  • Fanlar
  • Kitoblar
  • Reyting
  • Kabinet

Loyiha

  • Qo‘llab-quvvatlash
  • Telegram: @bilgo_uz_bot

Huquqiy

  • Maxfiylik siyosati
  • Foydalanish shartlari
  • Hisobni o‘chirish

© 2026 Bilgo · Barcha huquqlar himoyalangan

AsosiyFanlarKitoblarReyting
← Ming bir kecha: tanlangan ertaklar6 / 12

Dengizchi Sindbod: uchinchi safar

Ertasi kuni hammol kelgach, Dengizchi Sindbod hikoyasini davom ettirdi:

— Ikkinchi safardan keyin ko‘p vaqt o‘tmay, ko‘nglim yana sarguzasht qo‘msadi. Odam bolasi shunday ekan: rohat ichida ham tinchimaydi. Yana mol olib, Basradan kemaga o‘tirdim.

Biz uzoq suzdik. Bir kuni dengiz o‘rtasida kuchli bo‘ron turdi va kemamizni noma’lum tomonga olib ketdi. Kapitan atrofga qarab, sallasini yerga urib, soqolini yulib yig‘ladi: «Bilinglarki, bizni Maymunlar oroliga olib keldi. Bu yerdan hali hech kim tirik chiqmagan!»

Uning gapi tugamasdan, kemamizni chigirtkadek son-sanoqsiz maymunlar o‘rab oldi. Ular mitti, qop-qora, yuzlari xunuk, ko‘zlari sariq edi. Ular kemaga tirmashib chiqib, arqonlarni tishlab uzishdi, yelkanlarni yirtishdi, bizni esa qirg‘oqqa haydab chiqarib, kemani olib ketishdi. Biz ularga qarshi chiqishga jur’at etmadik, chunki ular shunchalik ko‘p ediki, birini o‘ldirsak, qolganlari bizni tiriklayin yeb qo‘yardi.

Orolda kezib yurib, ulkan bir qasrga duch keldik. Uning baland devorlari, qora daraxtdan yasalgan ikki tavaqali darvozasi bor edi. Ichkari kirsak — keng hovli, bir chetida uyum-uyum suyaklar, boshqa chetida esa olov yoqiladigan o‘choq va katta-katta temir sixlar turibdi. Biz charchoqdan hovlida yiqilib, uxlab qoldik.

Kechqurun yer silkindi va qasrdan qop-qora, xurmo daraxtidek baland, odamga o‘xshagan bir maxluq chiqdi. Uning ko‘zlari ikki cho‘g‘dek yonar, tishlari to‘ng‘iznikidek uzun, og‘zi quduqdek keng, lablari tuyaning labidek ko‘kragiga osilib turar, tirnoqlari sherning changalidek edi. Biz uni ko‘rib, qo‘rquvdan o‘liklarga o‘xshab qotib qoldik.

Maxluq bizni birma-bir ko‘tarib, qassob qo‘yni ushlaganday, paypaslab ko‘rdi. Meni ham ko‘tarib ko‘rdi, lekin men safar azoblaridan ozib, quruq suyakka aylangan edim, shuning uchun meni qo‘yib yubordi. Nihoyat u eng semiz va baquvvat sherigimiz — kapitanni tanladi, uni so‘ydi, sixga tortib, olovda qovurdi va yeb qo‘ydi. So‘ng xurrak otib uxlab qoldi. Ertasiga ham shunday bo‘ldi.

Uchinchi kuni biz maslahatlashdik: «Bunday o‘lgandan ko‘ra, jang qilib o‘lganimiz yaxshi». Biz qirg‘oqqa borib, yog‘ochlardan sol yasadik va uni suvga tayyorlab qo‘ydik. Kechasi maxluq yana birimizni yeb, uxlab qolgach, biz ikkita temir sixni olovda qip-qizil qizdirdik va hammamiz birgalikda uni maxluqning ko‘zlariga sanchdik. U dahshatli bo‘kirib, o‘rnidan sakrab turdi va ko‘r holda bizni qidirib, qo‘llari bilan har tomonni paypasladi. Biz qochib, solimizga yugurdik.

Biroz o‘tib u o‘zidan ham ulkanroq va xunukroq bir urg‘ochi maxluqni ergashtirib keldi. Biz shosha-pisha solga minib, qirg‘oqdan uzoqlasha boshladik. Ular qirg‘oqdan katta-katta tosh otishdi. Toshlar ko‘p sheriklarimizni o‘ldirdi, faqat uch kishi tirik qoldik: men va yana ikki kishi.

To‘lqinlar bizni boshqa bir orolga chiqarib tashladi. Biz meva yeb, tunni bir daraxt ustida o‘tkazdik. Lekin yarim kechada ulkan bir ilon kelib, sheriklarimdan birini yutib yubordi. Uning suyaklari ilonning qornida qarsillab sinayotgani eshitilardi. Ertasi kechasi biz yana ham balandroq daraxtga chiqdik, lekin ilon u yerga ham yetib kelib, ikkinchi sherigimni yutdi. Men yolg‘iz qoldim.

Tong otgach, men o‘zimni dengizga tashlamoqchi ham bo‘ldim, lekin jon shirin ekan. Bir fikr keldi: daraxtlardan uzun, keng taxtalar topib, birini oyoqlarim ostiga, birini boshim ustiga, ikkitasini o‘ng va chap tomonlarimga, yana birini qornimga mahkam bog‘lab oldim. Go‘yo o‘zimni yog‘och sandiq ichiga qamab olgandek bo‘ldim. Kechasi ilon keldi, meni ko‘rdi, atrofimni aylanib, yutmoqchi bo‘ldi, lekin taxtalar to‘sqinlik qildi. U tong otguncha urinib, nihoyat charchab, ketib qoldi.

Men taxtalarni yechib, qirg‘oqqa yugurdim va uzoqda kema ko‘rdim. Daraxt shoxini sindirib, sallamni bog‘lab, uni silkitib, qichqirdim. Kemadagilar meni ko‘rib, qayiq yuborishdi va kemaga olib chiqishdi. Ular menga kiyim berishdi, ovqat berishdi. Bir necha kun suzgach, kapitan menga dedi:

— Sen g‘arib, kambag‘al odam ekansan. Kemada bir necha toy mol bor, egasi bir orolda qolib ketgan, u o‘lgan bo‘lsa kerak. Shu mollarni sotib bersang, mehnatingga haq beraman, qolganini egasining qarindoshlariga Bag‘dodga olib boramiz.

— Uning ismi nima edi? — deb so‘radim.

— Sindbod dengizchi.

Men qichqirib yubordim:

— O‘sha Sindbod menman! Men ikkinchi safarimda o‘sha orolda uxlab qolgan edim, siz meni unutib ketgan edingiz.

Kapitan avval ishonmadi, keyin bir savdogar meni tanib qoldi: «Bu rostdan ham Sindbod! U menga olmos vodiysi haqida, burgut uni tog‘ga olib chiqqani haqida hikoya qilgan edi». Kapitan quvonib, mollarimni menga qaytardi. Men ularni sotib, katta foyda qildim va Bag‘dodga qaytdim. Ana shu mening uchinchi safarim edi.

← Oldingi bobKeyingi bob →