Uyda
42. Ko‘rpa uchun janjal
Yarim kechada Afandining uyi oldida ikki kishi qattiq janjallasha boshladi. Afandi ko‘rpasiga o‘ranib, nima gapligini bilish uchun ko‘chaga chiqdi. Uni ko‘rgan janjalchilardan biri ko‘rpasini yulqib oldi-da, ikkovi ham qorong‘ida g‘oyib bo‘ldi.
Afandi titrab uyga qaytdi. Xotini so‘radi:
— Nima ekan, nimaga janjallashishyapti ekan?
— Bilib bo‘lmadi, — dedi Afandi. — Ko‘rinishidan janjal mening ko‘rpam ustida ekan. Ko‘rpani olishdi, janjal ham tugadi.
43. To‘nning tushishi
Bir kechasi Afandining uyidan qattiq gursillagan ovoz eshitildi. Ertalab qo‘shnisi so‘radi:
— Afandi, kecha uyingizda nima tushdi? Butun mahalla uyg‘onib ketdi.
— Hech narsa, to‘nim tushib ketdi, — dedi Afandi.
— To‘n tushsa, shunchalik ovoz chiqaradimi?
— Chiqaradi, — dedi Afandi, — agar uning ichida men bo‘lsam.
44. Mushuk va go‘sht
Afandi bozordan bir kilo go‘sht olib keldi. Uyga mehmonlar kelib qolib, xotini go‘shtni ularga pishirib berdi. Kechqurun Afandi ovqat so‘raganda xotini:
— Go‘shtni mushuk yeb qo‘ydi, — dedi.
Afandi indamay mushukni ushlab, tarozida tortdi. Mushuk aniq bir kilo chiqdi.
— Xotin, — dedi Afandi, — agar bu mushuk bo‘lsa, go‘sht qani? Agar bu go‘sht bo‘lsa, unda mushuk qayerda?
45. Sandiqdagi Afandi
Bir kechasi Afandining uyiga o‘g‘ri tushdi. Xotini Afandini qidirib topolmadi. O‘g‘ri esa uyni titkilab, hech narsa topmay, katta sandiqni ochdi. Qarasa, sandiq ichida Afandi o‘tiribdi.
— Bu yerda nima qilyapsiz? — dedi o‘g‘ri qo‘rqib.
— Uyalganimdan yashirindim, — dedi Afandi. — Uyimda senga ko‘rsatadigan arziydigan bir narsa ham yo‘q edi.
46. Ko‘chish
Yana bir kecha o‘g‘rilar Afandining uyidan bor-yo‘q buyumlarni — eski gilam, qozon, ko‘rpani qop-qopga solib, orqalab ketishdi. Afandi ham sekin qolgan narsalarini — kosa-tovoqni, to‘shakni ko‘tarib, ularning ortidan ergashdi. O‘g‘rilar uyiga yetib, orqasiga qarashsa, Afandi ham kelib turibdi.
— Sen bu yerda nima qilyapsan? — deyishdi.
— Nima qilardim, — dedi Afandi. — Ko‘chyapmiz-ku. Men ham yuklarimni olib keldim.
47. O‘ng va chap
Bir kechasi xotini Afandini uyg‘otdi:
— Afandi, chiroqni yoqib bering. Chiroq o‘ng tomoningizda turibdi.
— Qiziq xotinsan, — dedi Afandi uyqusirab. — Qop-qorong‘ida o‘ng qaysi, chap qaysi, qanday bilaman?
48. Uzukni qidirish
Afandi kechqurun ko‘chada, chiroq yorug‘ida nimanidir izlab yurardi. Qo‘shnisi so‘radi:
— Nima qidiryapsiz, Afandi?
— Uzugimni yo‘qotdim.
Qo‘shni ham qidirishga tushdi. Uzoq qidirishdi, topisholmadi.
— Uzukni aniq qayerda tushirib yubordingiz?
— Uyda, — dedi Afandi.
— Unda nega bu yerda qidiryapsiz?
— Uyda qorong‘i, bu yerda esa yorug‘, — dedi Afandi.
49. Tushdagi tangalar
Afandi tushida bir kishi unga to‘qqizta tanga berayotganini ko‘rdi. Afandi esa: «Yo‘q, o‘nta ber», deb talashib turardi. Shu talash ustida uyg‘onib ketdi. Qarasa, qo‘li bo‘m-bo‘sh. U ko‘zlarini tezda yumib, qo‘lini oldinga cho‘zdi:
— Mayli, mayli, to‘qqiztasini ham olaveraman!
50. Quduqdagi oy
Afandi kechasi quduqdan suv olgani borib, ichiga qaradi va suvda oyning aksini ko‘rdi.
— Voy, bechora oy quduqqa tushib ketibdi! — dedi u.
Darhol uyidan ilmoqli arqon olib kelib, quduqqa tashladi. Ilmoq bir toshga ilinib qoldi. Afandi bor kuchi bilan tortdi. Arqon uzilib, Afandi chalqancha yiqildi. Ko‘zini ochsa, osmonda oy charaqlab turibdi.
— Shukr! — dedi Afandi. — Qiynalgan bo‘lsam ham, oyni joyiga chiqarib qo‘ydim.
51. Qirq yosh
Bir kishi Afandidan so‘radi:
— Afandi, yoshingiz nechada?
— Qirqda, — dedi Afandi.
— Qiziq, o‘n yil oldin so‘raganimda ham «qirqda» degan edingiz.
— To‘g‘ri, — dedi Afandi. — Men gapimdan qaytadigan odam emasman. Bir aytdimmi, tamom.
52. Tomdan yiqilgan
Afandi tomni tuzatayotib, sirpanib yerga yiqilib tushdi. Belini ushlab ingrab yotardi. Qo‘shnilar yig‘ilishdi:
— Afandi, tabib chaqiraylikmi? Qanday dori kerak?
— Menga tabib kerak emas, — dedi Afandi. — Menga tomdan yiqilgan odamni topib kelinglar. Mening og‘riq qayerdaligini faqat u tushunadi.
53. Tilanchi
Afandi tomda ishlab o‘tirganda, eshik oldidan bir tilanchi chaqirdi:
— Afandi, bir daqiqaga pastga tushing!
Afandi ishini tashlab, narvondan tushdi:
— Ha, nima gap?
— Bir oz sadaqa bering.
Afandi tilanchiga:
— Men bilan tomga chiq, — dedi.
Tilanchi Afandining ortidan tomga chiqdi. Afandi tomda o‘tirib, ishini davom ettirdi va dedi:
— Sadaqa bermayman.
54. Oq to‘nga o‘q
Kechqurun Afandi hovlida oqarib turgan bir narsani ko‘rdi. «O‘g‘ri!» deb o‘yladi-da, kamonini olib, unga o‘q otdi. Ertalab chiqib qarasa, kecha xotini yuvib, ipga ilgan oq to‘ni ekan, o‘q qoq o‘rtasidan teshib o‘tibdi.
Afandi tiz cho‘kib, osmonga qo‘l ko‘tardi:
— Shukr! Ming shukr!
Xotini hayron bo‘ldi:
— To‘ningiz teshilsa, nimasiga shukr qilyapsiz?
— Yaxshiyamki to‘nning ichida o‘zim yo‘q ekanman!
55. Ko‘zoynak
Bir kechasi Afandi xotinini uyg‘otib:
— Tezroq ko‘zoynagimni ber! — dedi.
— Yarim kechada ko‘zoynak nimaga kerak?
— Tushimda juda chiroyli bir narsa ko‘ryapman, — dedi Afandi. — Yaxshiroq ko‘rib olay.