Qora It paydo bo‘ladi va g‘oyib bo‘ladi
O‘sha qish juda qattiq keldi. Otamning kasali kundan kunga og‘irlashib, mehmonxona ishlari onam bilan menga qoldi. Yanvarning sovuq, tumanli bir tongida kapitan odatdagidek erta turib, qo‘ltig‘ida durbini bilan qirg‘oqqa ketdi. Men nonushta stolini tuzatayotganimda eshik ochildi va ichkariga hech qachon ko‘rmagan bir odam kirdi.
U rangpar, mumdek oq yuzli kishi edi; chap qo‘lida ikki barmog‘i yo‘q edi. Qilich taqib olgan bo‘lsa ham, jangchiga o‘xshamas edi. Men har doim dengizchilarni sinchiklab kuzatardim, bu odamda ham dengizning hidi bor edi.
— Bu yerga keling, o‘g‘lim, — dedi u. — Stol mening do‘stim Billga atalganmi?
Men uning do‘sti Billni tanimasligimni, bu stol biz kapitan deb ataydigan mehmonniki ekanini aytdim.
— Bo‘pti, — dedi u. — Mening do‘stim Bill kapitan deyilsa ham bo‘ladi. Bir yonog‘ida chandig‘i bor. U shu yerdami?
Men kapitan sayrga chiqqanini aytdim. U eshik ortiga yashirinib, Billni kutishga qaror qildi va meni ham yoniga tortdi. Uning muloyim gapi ortida bir dahshat yashiringanini sezib turardim.
Nihoyat kapitan kirib keldi, eshikni qarsillatib yopib, to‘ppa-to‘g‘ri stolga yo‘l oldi.
— Bill, — dedi notanish odam dadil ko‘rinishga urinib.
Kapitan aylanib qaradi. Yuzidan qon qochib, hatto burni ham ko‘karib ketdi. Xuddi arvoh yoki shaytonni ko‘rgan odamdek bo‘ldi.
— Qora It! — deb nafasi qisildi uning.
— Yana kim bo‘lardi? — dedi u. — Eski do‘sting Qora It «Admiral Benbou»ga kelibdi. Eh, Bill, Bill, ikki barmog‘imni yo‘qotganimdan beri ko‘p suvlar oqib o‘tdi.
Ular meni chiqarib yuborishdi. Men qancha quloq solmay, faqat bo‘g‘iq ovozlarni eshitardim. Keyin birdan qasam-qarg‘ishlar, stul va stolning ag‘darilgani, po‘latning jarangi, og‘riqdan chinqiriq eshitildi. Bir lahzadan so‘ng Qora It yelkasidan qon oqqancha eshikdan otilib chiqdi, kapitan esa uni quvlab ketdi. Ostonada kapitan oxirgi bor shunday zarb bilan qilich urdiki, agar peshtoq taxtasi to‘sib qolmaganida, Qora Itni ikkiga bo‘lib tashlagan bo‘lardi. Bu chuqur o‘yiq hozirgacha o‘sha taxtada turibdi.
Qora It oyog‘ini qo‘liga olib, bir zumda tepalik ortiga g‘oyib bo‘ldi. Kapitan esa uzoq vaqt peshtoqqa qarab turdi, keyin ko‘zlarini qo‘li bilan ishqaladi.
— Jim, — dedi u, — rom!
Shunday deb gandiraklab, devorga suyandi. Men rom olib qaytsam, u polda yotgan edi. Onam ham shovqinni eshitib yugurib tushdi. Biz uning boshini ko‘tardik: u og‘ir xirillab nafas olar, ko‘zlari yumuq, yuzi qo‘rqinchli tusga kirgan edi.
Baxtimizga shu payt doktor Livsi otamni ko‘rgani kirib keldi.
— Bu yara emas, — dedi u kapitanni ko‘rib. — Bu qon bosimi, ya’ni insult. Men oldindan aytgan edim.
U kapitanning qo‘lidan qon oldi. Yengini shimarganimizda uning bilagidagi tatuirovkalarni ko‘rdik: «Omad yor bo‘lsin», «Shamol mo‘tadil bo‘lsin», «Billi Bons xohishi», va dor tasviri.
— Bashorat ekan, — dedi doktor barmog‘ini dorga tegizib. — Endi, ser Billi Bons, agar shu ismingiz bo‘lsa, qoningiz rangini ko‘ramiz.
Qon chiqqach, kapitan ko‘zini ochdi. Avval doktorni tanidi va qovog‘i solindi, keyin menga ko‘zi tushib, bir oz yengil tortdi.
— Qora It qani? — so‘radi u.
— Bu yerda hech qanday it yo‘q, — dedi doktor. — Sizni faqat o‘zingizning romingiz yiqitdi. Yana bir stakan ichsangiz — o‘lasiz, buni bilib qo‘ying.