Taverna katta, chiroyli bezatilgan xona edi. O‘ttizga yaqin mijoz kichik stollar atrofida pivo, jin va brendi ichishardi. Ularning ko‘pchiligi uzun qizil chinni chilimlardan afyun chekardi. Vaqti-vaqti bilan biror chekuvchi stol tagiga yiqilib tushar, tavernadagi xizmatkorlar uni oyoq-qo‘lidan ushlab, so‘riga yotqizib qo‘yishardi.

Fiks va Paspartu bu afyunxonaga tushib qolganlarini tushunishdi. Ular ikki shisha port vinosi buyurishdi. Fransuz o‘z ulushini tez ichdi, Fiks esa ehtiyotkorlik bilan ichib, hamrohini diqqat bilan kuzatardi. Ular har xil narsalar haqida, ayniqsa Fiksning «Karnatik»da birga ketish qarori haqida gaplashishdi. Shishalar bo‘shagach, Paspartu kemaning jo‘nash vaqti o‘zgarganini xo‘jayiniga aytish uchun o‘rnidan turdi.

Fiks uni to‘xtatdi.

— Bir daqiqa.

— Nima kerak, janob Fiks?

— Siz bilan jiddiy gaplashmoqchiman.

— Jiddiy? — dedi Paspartu, stakan tagida qolgan bir necha tomchini ichib. — Mayli, ertaga gaplashamiz. Bugun vaqtim yo‘q.

— Qoling, — dedi Fiks. — Gap xo‘jayiningiz haqida.

Paspartu suhbatdoshiga diqqat bilan qaradi. Fiksning yuzi g‘alati ko‘rindi. U yana o‘tirdi.

— Siz meni kim deb taxmin qildingiz? — so‘radi Fiks.

— Albatta, taxmin qildim! — kulib javob berdi Paspartu.

— Unda men sizga hammasini aytaman...

— Endi, mening do‘stim, hammasini bilganimdan keyin! Lekin bu janoblar bekorga pul sarflashyapti!

— Bekorga? — dedi Fiks. — Siz shunday deyapsizmi? Gap qanday summa haqida ekanini bilmaysiz-da!

— Bilaman, — javob berdi Paspartu. — Yigirma ming funt!

— Ellik besh ming! — dedi Fiks fransuzning qo‘lini siqib.

— Nima? — qichqirdi Paspartu. — Janob Fogg shunga jur’at etdimi? Ellik besh ming funt! Unda bir daqiqani ham yo‘qotmaslik kerak! — U yana o‘rnidan turdi.

— Ellik besh ming funt, — takrorladi Fiks va uni yana o‘tirishga majbur qilib, brendi buyurdi. — Agar muvaffaqiyatga erishsam, ikki ming funt mukofot olaman. Agar menga yordam bersangiz, shundan besh yuz funtini sizga beraman.

— Yordam bersam? — qichqirdi Paspartu ko‘zlarini katta ochib.

— Ha, janob Foggni Gonkongda bir necha kun ushlab qolishga yordam bersangiz.

— Nima deyapsiz? — dedi Paspartu. — Xo‘jayinimning orqasidan josus qo‘yish, uning sadoqatiga shubha qilish bilan qanoatlanmay, endi uning yo‘liga to‘siq qo‘ymoqchimisiz! Uyat!

— Siz nima demoqchisiz?

— Bu haqiqiy nomardlik! Bu janoblar janob Foggning cho‘ntagidagi pulni olmoqchi!

— Biz aynan shunga erishmoqchimiz.

— Bu tuzoq! — qichqirdi Paspartu, endi u brendi ta’sirida ancha qizishgan edi. — Haqiqiy tuzoq! Janoblar! Hamkasblar!

Fiks tushuna boshladi.

— Hamkasblar! — dedi u. — Siz meni Reform-klub a’zolari yuborgan agent deb o‘ylayapsizmi?

— Albatta! Shunday emasmi?

— Yo‘q. Men politsiya izquvariman. — Fiks guvohnomasini ko‘rsatdi. — Mana, London politsiya boshlig‘ining imzosi.

Paspartu garangsib qoldi.

— Janob Foggning garovi, — davom etdi Fiks, — sizni ham, Reform-klubdagi sheriklarini ham aldash uchun bir bahona. U sizni o‘z sherigiga aylantirmoqchi.

— Lekin nega?

— Eshiting. 28-sentabrda Angliya bankidan ellik besh ming funt o‘g‘irlangan. O‘g‘rining belgilari aynan janob Foggning qiyofasiga mos keladi.

— Bo‘lmagan gap! — qichqirdi Paspartu stolga musht urib. — Xo‘jayinim dunyodagi eng halol odam!

— Qayerdan bilasiz? Siz uni bilmaysiz ham! U jo‘nagan kuni xizmatiga kirgansiz. U yuksiz, katta pul bilan, bahona topib shoshilib ketdi! Siz esa uni halol deb ayta olasizmi?

— Ha! Ha! — mexanik ravishda takrorladi bechora yigit.

— Unda uning sherigi sifatida hibsga olinishni xohlaysizmi?

Paspartu boshini qo‘llari orasiga oldi. Xo‘jayini — o‘g‘ri? Uni qutqargan, saxiy, jasur odam o‘g‘ri bo‘lishi mumkinmi? Lekin dalillar uning ustida edi... U bu fikrni rad etdi.

— Xo‘sh, nima istaysiz? — dedi u nihoyat.

— Mana nima, — dedi Fiks. — Men janob Foggni shu yergacha ta’qib qildim, lekin Londondan order hali kelmadi. Siz uni Gonkongda ushlab qolishga yordam berishingiz kerak.

— Men? Hech qachon!

— Unda qaror qildingiz, demak?

— Ha, — dedi Paspartu. — Siz menga aytgan gaplar rost bo‘lsa ham — bunga ishonmayman — men uning xizmatkoriman. U mehribon va saxiy odam. Uni sotish? Hech qachon! Dunyodagi butun oltin uchun ham!

— Unda bu haqda gapirganimizni unuting, — dedi Fiks. — Keling, yana ichaylik.

— Ha, ichaylik!

Paspartu brendi ta’siri ostida juda mast bo‘lib qoldi. Fiks esa uni har qanday holatda ham xo‘jayinidan ajratib qo‘yishga qaror qilgan edi. Stol ustida bir necha afyun chilimi bor edi. Fiks bittasini Paspartuning qo‘liga tutqazdi. Yigit uni oldi, bir necha marta tortdi va boshi karaxt bo‘lib, stol ustiga yiqildi.

— Nihoyat, — dedi Fiks uning yonida turib. — Janob Fogg «Karnatik»ning jo‘nash vaqti o‘zgarganidan xabar topmaydi. Agar ketsa ham, bu fransuzsiz ketadi!

U haq to‘lab, tavernadan chiqdi.